Ένας απάνθρωπος ανθρωπισμός

1
Οι ανθρωπιστικές καταστροφές χρησιμοποιούνται σταθερά ως πρόσχημα για την επιβολή πολιτικών όρων που διαφορετικά θα συναντούσαν την αντίσταση των λαών. Αϊτή, Σρι Λάνκα, Ινδονησία, Κένυα είναι μερικές μόνο από τις χώρες που σύρθηκαν στην οικονομία της αγοράς με πρόσχημα τη διεθνή βοήθεια. Κάτω απο την επιφάνεια της ανθρωπιστικής ρητορικής κρύβονται οι πιο σκληρές αντιδημοκρατικές πολιτικές.

Ινδονησία, Φεβρουάριος 2005. Η Μπάντα Άτσεχ, μια μικρή πόλη στα βορειοδυτικά της Σουμάτρα και δίπλα στο επίκεντρο του σεισμού που προκάλεσε τσουνάμι πλήττοντας καθοριστικά επτά χώρες στον Ινδικό Ωκεανό έχει καταστραφεί κατά τα δυο τρίτα. Η διεθνής κινητοποίηση αρωγής έχει φέρει εδώ εκατομμύρια δολάρια σε χρήματα, επισιτιστική βοήθεια, αναπτυξιακά πλάνα κ.ο.κ.

Διαφεύγει όμως από τη διεθνή κοινή γνώμη η πραγματική εικόνα της καταστροφής.

Ο πληθυσμός που έχει πληγεί ζει εδώ και δεκαετίες σε καθεστώς οικονομικής και πολιτικής εξαθλίωσης. Τέτοιας, ώστε πολλοί από τους επιζήσαντες να θεωρούν καλύτερη την κατάσταση μετά το πλήγμα, από ό,τι πριν. Στα υπαίθρια νοσοκομεία του Ερυθρού Σταυρού, οι ντόπιοι συνωστίζονται προκειμένου να δεχτούν ιατρική περίθαλψη, ακόμα και για χρόνια περιστατικά. Τα δημόσια νοσοκομεία της χώρας είναι υποβαθμισμένα και χρήματα για ιδιωτική υγεία διαθέτει ένα ελάχιστο τμήμα του πληθυσμού. Η επισιτιστική βοήθεια που ελέγχεται από τον ΟΗΕ και τον στρατό, πηγαίνει επιλεκτικά και με προβλήματα στον πληθυσμό (μόλις το 30%, σύμφωνα με τους τότε υπολογισμούς), όμως κι αυτό θεωρείται καλύτερο για πολλούς από ό,τι συνέβαινε πριν την καταστροφή.

Λίγους μήνες πριν, το τοπικό ένοπλο κίνημα που διεκδικεί αυτονομία για την περιοχή είχε έρθει σε συμφωνία με την κεντρική κυβέρνηση της Τζακάρτα για μερική αποχώρηση του σκληρού ινδονησιακού στρατού. Οι καταγγελίες για σωρεία παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και βασανισμούς πολιτών συναντούσαν την κατακραυγή του διεθνούς παράγοντα. Τώρα ο ίδιος στρατός με τη συνεργασία του ΟΗΕ, όχι μόνο έλεγχε τη βοήθεια στην περιοχή, αλλά πίσω από τα φώτα της διεθνούς δημοσιότητας διεξήγαγε επιχειρήσεις εκκαθάρισης του ένοπλου κινήματος αντίστασης.

Η ίδια η ινδονησιακή κυβέρνηση προκειμένου να ανοικοδομήσει τη χώρα αναγκάστηκε να δεχθεί τους επαχθείς για τον λαό κανόνες του ΔΝΤ. Ακόμα χειρότερα. Σε Σρι Λάνκα, Ινδονησία και Μαλδίβες, το τσουνάμι αποδείχθηκε μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για την ανάπτυξη παραθεριστικών κέντρων στη θέση των παραγκουπόλεων των φτωχών. Βλέπετε διαφεύγει τελείως της προσοχής των κατοίκων του πρώτου κόσμου ότι τα παράλια στον Ινδικό κατοικούνται αποκλειστικά σχεδόν από τα φτωχότερα στρώματα, μιας και η πρόσβαση στη θάλασσα είναι στην πραγματικότητα πρόσβαση σε… τροφή!

Από τον βομβαρδισμό της πρώην Γιουγκοσλαβίας και έπειτα έχει χυθεί πολύ μελάνι για τον ρόλο των ανθρωπιστικών επεμβάσεων που οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους διεξάγουν σε όλο τον πλανήτη. Οι λαοί του Ιράκ, Αφγανιστάν, Ανατολικού Τιμόρ και άλλων χωρών ανά τον πλανήτη έχουν “ευεργετηθεί” με τον άλφα ή βήτα τρόπο από την επιβολή του διεθνούς παράγοντα και με πρόσχημα την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μπαίνοντας σε παρατεταμένη κρίση.

Αυτό που συζητείται λιγότερο είναι πως και οι ανθρωπιστικές αποστολές παροχής βοηθείας λειτουργούν σε πολλές περιπτώσεις σαν όχημα πολιτικών ανακατατάξεων, επιβολής συμφερόντων των χωρών του πρώτου κόσμου πάνω στον τρίτο ως καταλύτης μεταρρυθμίσεων σε βάρος των χαμηλότερων στρωμάτων.

Η καταστροφή που έπληξε την Αϊτή ακολουθεί την ίδια συνταγή. Πάγωμα κάθε πολιτικής διαδικασίας, ρύθμιση του χρέους και μεταρρυθμίσεις επιβεβλημένες από το ΔΝΤ και συμφωνίες με τις μεγάλες δυνάμεις (ΗΠΑ, Γαλλία, Καναδά) για περαιτέρω εκμετάλλευση της αγοράς της χώρας.

Οι χώρες του πρώτου κόσμου δεν ασκούν μόνο ανθρωπιστική πολιτική με βάση τα συμφέροντά τους πρωτίστως, αλλά επιπλέον δεν διστάζουν στο όνομα του ανθρωπισμού να συνεργαστούν με διεφθαρμένα ή καταπιεστικά καθεστώτα επιτυγχάνοντας το ανάποδο από αυτό που διακηρύσσουν. Περισσότερη καταπίεση και δυστυχία. Όπως γράφει η Αμερικανή δημοσιογράφος Ναόμι Κλάιν, οι νεοφιλελεύθεροι θεωρούν πάντοτε τις φυσικές καταστροφές ευκαιρίες επιβολής μέτρων που διαφορετικά συναντούν αντιστάσεις. Ένας λαός σε κατάσταση “σοκ” είναι πολύ πιο δεκτικός από έναν λαό που διαχειρίζεται την τύχη του.

Περισσότερα από πέντε χρόνια μετά το καταστροφικό τσουνάμι του Ινδικού Ωκεανού, η πλειοψηφία των κοινοτήτων που επλήγησαν παραμένουν στην ανεργία, την εξαθλίωση και την πείνα, αναμένοντας να αποδώσει η διεθνής αρωγή. Αυτή φαίνεται πως θα είναι και η μοίρα της Αϊτής.

Ανοικοδόμηση για τον λαό χωρίς τον λαό

Μόλις 24 ώρες μετά την εκδήλωση του καταστροφικού σεισμού στο Πορτ-Ο-πρενς πρωτεύουσα της Αϊτής, οι συντηρητικοί στις ΗΠΑ ζήτησαν ανοιχτά από τον Ομπάμα να αναμορφώσει την οικονομία της χώρας. Είναι χαρακτηριστικό πως στο internet εμφανίστηκαν κείμενα που καλούσαν τις εταιρείες να δουν την καταστροφή σαν οικονομική ευκαιρία. Μετά τις δημόσιες καταγγελίες της Ναόμι Κλάιν, οι “ευκαιρίες” έγιναν “προσευχές” και “υποσχέσεις“ ότι οι Αμερικανοί δεν θα αφήσουν μόνους τους Αϊτινούς. Σε μία ακόμη κίνηση αναλγησίας διεθνείς εταιρείες όπως η Siemens δεν δίστασαν να στείλουν βοήθεια και ιδιωτικές εταιρείες ασφαλείας μόνο για τα μέλη τους στην περιοχή. Σήμερα πια, οι εκλογές που θα πραγματοποιούνταν στις 28 Φεβρουαρίου έχουν αναβληθεί επ’ αόριστον, ενώ οι Αμερικανοί πιέζουν μέσω ενός «σχεδίου Μάρσαλ» για μεταρρυθμίσεις που θα καταστήσουν τη χώρα φορολογικό παράδεισο, ενώ οι υποδομές της βιομηχανίας θα χτιστούν με δημόσια χρήματα. Αντίθετα, δεν προβλέπουν καθόλου τη στήριξη δημόσιων υποδομών. Ο μόνος που δεν έχει λόγο στην ανοικοδόμηση είναι οι ίδιοι οι Αϊτινοί.

Ανθρωπισμός ενάντια στους ανθρώπους

Στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης θα παρουσιαστεί φέτος τον Μάρτη για πρώτη φορά ένα ντοκιμαντέρ (παραγωγή 2009) για το πιο φιλόδοξο ανθρωπιστικό αναπτυξιακό πλάνο που έχει αναλάβει ποτέ ο ΟΗΕ. Στην Κιμπέρα, την τεράστια παραγκούπολη του Ναϊρόμπι της Κένια, ο ΟΗΕ σε συνεργασία με κατασκευαστικές εταιρείες της Δύσης και την κυβέρνηση της χώρας γκρεμίζει παράγκες με τη βία προκειμένου να χτιστούν στη θέση τους πολυκατοικίες. Όπως και στο παρελθόν όμως οι κάτοικοι φοβούνται πως, αντί να καταλήξουν σε αυτούς, οι νέες κατοικίες θα πάνε στα χέρια διεφθαρμένων αξιωματούχων. Στο μεσοδιάστημα οι κάτοικοι της Κιμπέρα αναγκάζονται να νοικιάσουν για υπέρογκα ποσά άθλια διαμερίσματα. Την ίδια στιγμή με τις ευλογίες του ΟΗΕ, μεγάλες ιδιωτικές αμερικανικές εταιρείες κατασκευάζουν φάρμες παραγωγής ρυζιού, αξιοποιώντας τα αποθέματα της χώρας σε νερό. Μη διστάζοντας να πλημμυρίσουν ολόκληρα χωριά, καταστρέφουν τοπικές οικονομίες, αφαιρούν από τους μικροκαλλιεργητές τη γη και συγκεντρώνουν τον πλούτο στα χέρια λίγων. Ο σκηνοθέτης Landon Vansoest στην ταινία με τίτλο “Καλή τύχη” καταγράφει την απόγνωση των κατοίκων, τόσο σε αστικά κέντρα όσο και στην ύπαιθρο, που βλέπουν τη διεθνή κοινότητα να τους αφαιρεί τους μόνους πόρους που έχουν απομείνει για τους ίδιους.

Τυφώνας ιδιωτικοποίησης

Στην καρδιά της μητρόπολης του διεθνούς καπιταλισμού, τις ΗΠΑ, ο τυφώνας Κατρίνα σάρωσε τη Νέα Ορλεάνη τον Αύγουστο του 2005, αφήνοντας πίσω του άστεγους και εκτεθειμένους τους κατοίκους της πόλης, στην πλειοψηφία τους Μαύρους Αμερικανούς. Πέρα από οτιδήποτε άλλο, ο τυφώνας κατάφερε το τελειωτικό πλήγμα στο πρόγραμμα κοινωνικής κατοικίας της πολιτείας, καθώς και στα προγράμματα δημόσιας παιδείας. Ο τυφώνας χρησιμοποιήθηκε από την κυβέρνηση Μπους για τη διάλυση των δημόσιων υποδομών.

Αυγή

Advertisements
    • μάρα
    • 15 Φεβρουαρίου 2010

    πολύ ενδιαφέρον!σ΄ευχαριστώ

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: