Αυτή την Κυριακή …

kathi.jpg
Γνωρίζουμε πλέον πως υπήρξε μια χρονική στιγμή -κατά το τέλος του β παγκοσμίου πολέμου πολέμου- όπου κρίθηκε το μέλλον. Υπήρξαν δύο τραγικά πρόσωπα, ο Βέρνερ φον Μπράουν και ο Σεργκέι Κορόλεφ – πατέρες της διαστημικής, οι οποίοι κρατώντας τα κλειδιά της νέας τεχνολογίας έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στη στροφή της ιστορίας. Αυτή τη συγκλονιστική ιστορία μπορείτε να παρακολουθήσετε από την επόμενη Κυριακή, 4 Μαρτίου, στη μοναδική παραγωγή των καναλιών BBC, Κανάλι 1 (Ρωσία), NDR (Γερμανία) και National Geographic (ΗΠΑ) που κυκλοφορεί σε DVD με την «Καθημερινή». Πως όμως είδε η Καθημερινή της εποχής τα γεγονότα. Εκανα πρόσφατα μια μικρή έρευνα στο ιστορικό αρχείο της εφημερίδας:

Αιχμάλωτοι σε πειράματα

O Β�ρνερ Φον Μπράουν

«Ηρχισα να ενδιαφέρομαι διά τους πυραύλους όταν ήμουν ακόμη μαθητής. Τα διαπλανητικά ταξίδια, τα ταξίδια εις την Σελήνην και διάφορα άλλα με μάγευαν», διαβάζω μια συνέντευξη του Βέρνερ φον Μπράουν που δημοσίευσε η «Κ» στις 12 Σεπτεμβρίου 1949. «Υπήρχε τότε εις το Βερολίνον ένας ειδικός διά τους πυραύλους γερμανορουμανικής καταγωγής, ο Χέρμαν Ομπερτ. Μόλις ετελείωσα τας σπουδάς μου προσεκολλήθην εις αυτόν. Και όταν υποχρεώθη να επιστρέψει εις την Τρανσυλβανίαν, συνέχισα τας εργασίας του με τους βοηθούς του. Υστερα ανήλθε εις την εξουσίαν ο Χίτλερ. Διετάχθημεν αμέσως να σταματήσωμεν κάθε διαφήμισιν γύρω από το έργο μας και εγκαταστάθημεν εις ένα πεδίο βολής πυροβολικού κοντά εις το Βερολίνον».

Αυτός ο αξιωματικός των SS, που είχε χρησιμοποιήσει αιχμαλώτους των Ναζί στα πειράματά του στο Πεενεμούντε και είχε κινδυνεύσει να δολοφονηθεί από το ίδιο το καθεστώς το οποίο υπεστήριξε, προσπαθούσε να εξηγήσει τώρα από τις ΗΠΑ πως η μόνη του έγνοια ήταν η δημιουργία πυραύλων για την εκτόξευση δορυφόρων. Και δεν θα δίσταζε να δημιουργήσει πυραύλους ικανούς να πλήξουν ακόμα και τις Ηνωμένες Πολιτείες σκοτώνοντας αθώους αν αυτό ήταν το τίμημα για την επιστημονική πρόοδο.

Aκουγόταν σαν ένας πιθανότατα διεφθαρμένος οπορτουνιστής, τώρα γνωρίζουμε πως η δίψα του για τους πυραύλους ήταν μεγαλύτερη από οτιδήποτε άλλο. Μια δίψα που θα μπορούσε να καταστρέψει το μέλλον. Ομως τελικά το γέννησε.

Τρελό κυνηγητό

Λίγο πριν από το τέλος του πολέμου, Γερμανία, ΗΠΑ και Ρωσία επιδόθηκαν σε ένα τρελό κυνηγητό του ιδίου και των σχεδίων του· όποιος προλάβαινε να κατασκευάσει πύραυλους μεγάλης εμβέλειας θα μπορούσε να φτιάξει και την ατομική βόμβα και άρα να επιβληθεί διά της ισχύος και διά παντός. Οταν οι Γερμανοί κατάλαβαν ότι θα έχαναν τον πόλεμο προσπάθησαν να δολοφονήσουν τον Μπράουν και να κάψουν τα στοιχεία του για να μην πέσουν στα χέρια του εχθρού. Τους πρόλαβε. Τα έκρυψε και παραδόθηκε οικειοθελώς. Μόνο μετά το τέλος του πολέμου άρχισαν να καταλαβαίνουν τα έθνη τη σημασία των τελευταίων μαχών του πολέμου, όταν Σοβιετικοί και Αμερικανοί ξεκίνησαν την ανηλεή κούρσα του ανταγωνισμού για τη δημιουργία διηπειρωτικών πυραύλων και την κατάκτηση του διαστήματος.

«Αν ο τρομερά απαρχαιωμένος Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος αργούσε πολύ να τελειώση, το ευτυχές γένος των ανθρώπων θα απήλαυνε των ευλογιών του υπερηπειρωτικού πολέμου», γράφουν ειρωνικά οι αδερφοί Αλσόπ στην αποκλειστική έρευνα τους που δημοσιεύεται στις Επιφυλλίδες της «Κ». Είναι ένα από τα πρώτα κείμενα που περιγράφει πως το νέο δόγμα του ανταγωνισμού μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων (ΗΠΑ, ΕΣΣΔ) θα διεξαχθεί στα πεδία της επιστήμης και της στρατιωτικής καινοτομίας.

Είναι το έτος 1947. Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος έχει τελειώσει, όμως οι αναμνήσεις είναι ακόμα ζωντανές. Οχι μόνο γιατί έχει αφήσει πίσω του μια ερειπωμένη Ευρώπη που προσπαθεί να σταθεί στα πόδια της ξανά, αλλά γιατί έχει βάλει ολόκληρη την ανθρωπότητα σε μια νέα εποχή. Την εποχή του Ψυχρού Πολέμου.

«Κατά τους μήνας της τελειωτικής καταρρεύσεως της αυτοκρατορίας του Χίτλερ, οι Γερμανοί επιστήμονες του Πεενεμούντε ειργάζοντο νυχθημερόν επί των σχεδίων μιας νέας βολίδας την οποία ονόμαζαν Α-10. Στόχος της βολίδας αυτής ήτο η Ν. Υόρκη», γράφουν οι αδελφοί Αλσόπ. Στα σχέδια του Βέρνερ φον Μπράουν περιγραφόταν ένας εξελιγμένος πύραυλος V2 – ο οποίος θα μπορούσε να δώσει στον Χίτλερ ένα καθοριστικό πλεονέκτημα για την έκβαση του πολέμου, αν ο τελευταίος άντεχε μερικούς μήνες ακόμα. Ο πύραυλος αυτός θα διέθετε πολλούς ορόφους καυσίμων ώστε να βγει από την ατμόσφαιρα. «Διά της συσσωρεύσεως πυραύλων εις την βολίδα, ημπορούν να κατασκευασθούν διευθυνόμενα βλήματα ακτίνος δράσεως μεγαλυτέρας των 5.000 μιλίων. Ημπορεί ακόμη να κατασκευασθή ο δορυφόρος που Βέρνερ φον Μπράουν συνέλαβε διά της φαντασίας του. Ακόμη, δεν αποκλείεται η διαδικασία αυτή να χρησιμοποιηθή διά την κατασκευήν των διαπλανητικών όπλων, τα οποία αναμφιβόλως θα χρειασθούν εις την επόμενη ενδοξοτέραν φάσιν της ιδιορρύθμου ανθρωπίνης προόδου προς την τελειοτέραν ζωήν».

Νέα στοιχεία

Οσες φορές και αν διαβάσει κανείς την παγκόσμια ιστορία, είναι βέβαιο πως θα ανακαλύπτει καινούργια στοιχεία, θα καταλήγει σε διαφορετικές ερμηνείες για αυτήν και για τον κόσμο στον οποίο ζούμε.

Ο Σεργκ�ι Κορόλεβ

Στην ιστορία του Βέρνερ φον Μπράουν και του αντίπαλου του Σεργκέι Κορόλεβ συμπυκνώνεται η συγκλονιστική περιπέτεια της ανθρώπινης ψυχής κατά το πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Μιας εποχής που προσπαθεί να βάλει τις βάσεις για ένα νέο πολιτισμό και δεν ξέρει πώς. Ξεκινάει από τα ματωμένα χαρακώματα του πολέμου, τη δίψα για παγκόσμια κυριαρχία και το μοίρασμα του κόσμου και τελειώνει στην προσελήνωση του Νηλ Αρμστρονγκ στο φεγγάρι. Και οι δύο ήταν οραματιστές της διαστημικής εποχής. Προσπαθούσαν να φτάσουν εκεί «πουλώντας» το μόνο πράγμα που μπορούσε να τους εξασφαλίσει τα μέσα για να το πετύχουν, δηλαδή πόλεμο. Σε μια από τις σκηνές της ταινίας, ο Φον Μπράουν κάθεται απέναντι στον Αμερικανό αξιωματικό που τον ανακρίνει μετά την παράδοσή του: «Γνωρίζατε ότι δούλευαν αιχμάλωτοι πολέμου στις εγκαταστάσεις σας;» ρωτάει με παγωμένο βλέμμα ο αξιωματικός. Κι ο Μπράουν με μια ελαφρά συστολή και αμηχανία του απαντά: «Κάθε μέρα από το τηλέφωνο δίνονται φρικτές εντολές για τη διάπραξη των χειρότερων εγκλημάτων. Κατηγορείτε τον Αλεξάντερ Γκράχαμ Μπέλ γι’ αυτό;». Η συνέχεια επί της οθόνης.

Advertisements
  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: